2016 was het jaar van het boek. Op Dorsoduro plaatste ik dagelijks een schilderij van iemand die een boek leest.
Nu het jaar voorbij is wil ik graag de balans opmaken. Waarna het jaar definitief in de boeken kan.
Achter de selectie van de schilderijen zat geen enkel plan Het was puur toeval wie er op welke dag aan de beurt kwam. Het enige waar ik een beetje op lette, was dat oud en nieuw(er) elkaar een beetje redelijk afwisselden. Vaste volgers waren alert en reageerden af en toe. ‘Hé, eindelijk weer eens een lezende man.’ Een enkele keer kreeg ik suggesties toegestuurd, maar altijd maakten die al deel uit van mijn verzameling op Pinterest.
24 september: Feuerbach
Anselm Feuerbach (1829 – 1880), Paolo und Francesca, Schack Galerie, München
Feuerbach werd geboren in Speyer in Duitsland. Voor zijn opleiding bezocht hij de kunstacademie in Düsseldorf en later die in München. In Antwerpen kreeg hij vervolgens nog les van Gustave Wappers en in Parijs van Thomas Couture. Na kort weer in Duitsland te hebben geleefd, vertrok hij voor lange tijd naar Italië, waar zijn stijl in het bijzonder door Rafaël bepaald werd. Feuerbach schilderde vaak mythologische en historische thema’s.
Een schilderij van Paolo en Francesca zijn we eerder tegengekomen bij William Dyce. Het is het bekende verhaal uit Canto V van Dantes Divina Commedia. Francesca wordt gedwongen te trouwen met de mismaakte Giovanni, wordt verliefd op zijn broer Paolo en uiteindelijk worden beiden door Giovanni vermoordt. Een sleutelscène die vaak wordt afgebeeld is het lezen van het verhaal van Lancelot en Guinevere. Waar bij Dyce Paolo de actieve verleider is, staat hij hier bij Feuerbach bijna letterlijk in de schaduw. Het draait hier om Francesca, die leest, maar die gezien het neigen van haar hoofd wel gevoelig is voor de mooie woorden die Paolo haar influistert.
19 februari: Dyce
William Dyce, Francesca da Rimini, National Galleries of Scotland
Dyce (1806 -1864) werd geboren in Aberdeen en als schilder opgeleid in Edinburgh en Londen. Hij maakte diverse reizen naar Italië en werd beïnvloed door de vroege Florentijnse schilderkunst. En daarmee ook door de prerafaëlieten. Dyce schilderde Bijbelse voorstellingen, putte uit de literatuur van Dante en Shakespeare, maar maakte ook landschappen, portretten en allegorieën. een groot deel van zijn leven woonde en werkte hij in Edinburgh, waar hij uiteindelijk hoofd van het Royal College of Art werd.
De lezende vrouw in dit schilderij is Francesca da Rimini. Haar vader regelde een huwelijk voor haar met de invalide Giovanni Malatesta, maar liet zijn dochter in de waan dat ze zou trouwen met Giovanni’s broer Paolo. Francesca en Paolo werden verliefd, maar Giovanni betrapte en vermoordde hen. De hele geschiedenis van Francesca en Paolo is door Dante vastgelegd in Inferno, het eerste deel van zijn Divina Commedia. Het lezen van de liefdesgeschiedenis van ridder Lancelot en zijn Guinevere speelt een rol in het verhaal. Vandaar dat Francesca vaak lezend wordt weergegeven. Het verhaal van Paolo en Francesca is een popupair onderwerp, dat vele malen geschilderd is, maar waar ook opera’s op zijn gebaseerd.
Kissing in 3D – kussen in de openbare ruimte
Afgelopen voorjaar kwam ik geregeld in ziekenhuis Rijnstate in Arnhem. Mijn vader was er geopereerd en hij lag enige tijd op de intensive care. Wachtend op de lift om hem te bezoeken, viel mijn oog op een kunstwerk. [Lees meer…] overKissing in 3D – kussen in de openbare ruimte
