Op het eerste gezicht is het een vrolijke bedoening. Een jochie met een trekharmonica zingt het hoogste lied, een ander begeleidt hem op een klarinet en een derde heeft een grote mand met appels die hij uitdeelt aan de rest. Maar voor het gevelreliëf in Boxtel spelen op de achtergrond ook een morsende priester en een Italiaanse heilige een prominente rol.
Eligius van der Aken is de naam van de priester die zeer waarschijnlijk ergens rond 1380 na de consecratie, waarbij miswijn volgens het geloof zou veranderen in het bloed van Christus, wat van die miswijn gemorst heeft op twee doeken die op het altaar lagen. Direct had hij door hoe ernstig dit was en schielijk probeerde de vlekken uit het doek te wassen. Maar juist toen veranderden de resten van de wijn daadwerkelijk in het bloed van Christus. Dat is, kort samengevat, het Bloedwonder van Boxtel. In de Sint-Petruskerk richtte men een Heilig Bloedkapel is en voortaan was Boxtel een gekend bedevaartsoord.
Rond 1600 verhuisden volgens de overlevering de doeken naar Den Bosch, maar eens per jaar kwamen ze terug naar Boxtel, zodat gelovigen ze op Drievuldigheidszondag (de zondag na Pinksteren) konden vereren. Toen, midden in de Tachtigjarige oorlog, ging de Sint-Petruskerk over in protestantse handen en verplaatste de verering van de doeken zich naar het Vlaamse Hoogstraten waar de doeken, veilig voor de protestantse opstandelingen, werden bewaard. In 1799 werd de Sint-Petruskerk weer katholiek en tijdenlang deden de pastoors vergeefs pogingen om de doeken terug te krijgen. Uiteindelijk verleende paus Pius XI in 1924 toestemming om een van de doeken terug te laten keren naar Boxtel. In 1925 werd een processiepark aangelegd, maar nadat na de Tweede Wereldoorlog de jaarlijkse processie voortaan door de straten van Boxtel ging, raakte het park ernstig in verval. Daarbij kwam bij recent onderzoek ook nog aan het licht dat het doek in Boxtel niet het oorspronkelijke doek is, maar een doek waarin de doeken van Van der Aken lang zijn bewaard.
Een kleine honderd jaar na het Boxtelse bloedwonder werd in 1470, aan het Gardameer, Angela Merici geboren. Ze kwam uit een adellijke familie, maar werd al snel wees. Toen ook haar ouder zus overleed, trad ze in Salò in in een lekenorde van Franciscaanse Seculieren. Rond haar twintigste verhuisde ze naar Brescia, waar ze onderdak vond in het huis van een rijke koopman. Toen ze in 1506 in de oogsttijd op het veld werkte, zou ze een visioen hebben gehad. Daarin zag ze hoe ze een gemeenschap voor vrouwen zou stichten, die gewijd was aan de heilige Ursula. Paus Clemens VII vroeg haar op enig moment om leiding te geven aan een orde die gespecialiseerd was in ziekenzorg. Merici weigerde, omdat het verzoek voor haar haaks stond met haar roeping uit het visioen.
Het duurde nog tot 1535 voor ze met 28 andere vrouwen een gelofte van kuisheid aflegde. Hoewel de vrouwen nog geen eigen klooster hadden en nog bij hun familie woonden, was dit wel het begin van de orde der Ursulinen. In het volgende jaar stelde Merici kloosterregels voor de jonge orde op. Centraal stond de christelijke opvoeding en onderwijs aan meisjes. De orde kreeg de goedkeuring van de bisschop en Merici werd benoemd tot overste, voor de rest van haar leven. Helaas voor haar kon zij deze positie nog geen drie jaar vervullen. Begin 1540 overleed ze aan een ernstige ziekte. Haar stoffelijke resten werden bijgezet in een glazen schrijn in de San Afrakerk in Brescia. In 1807 verklaarde paus Pius VII Angela Merici heilig. En sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog draagt de kerk in Brescia haar naam.
De traditionele rol van onderwijs aan meisjes door de Ursulinen verspreidde zich over grote delen van Europa. In 1908 vestigde de orde zich in een klooster in Boxtel. Tegenover het klooster begonnen ze een school, die nog altijd de Angelaschool heet. Wanneer de school precies gebouwd is, is online niet terug te vinden. Maar vanwege de percentageregeling moest een deel van de bouwsom worden besteed aan beeldende kunst. Daarvoor ging de opdracht naar kunstenaar Luc van Hoek. Hij realiseerde in 1964 een gevelreliëf, met een aantal jongens in korte broek en sommige op klompen. Rechts staat een jongen met een trekharmonica luidkeels te zingen, direct voor hem zit een jongen die klarinet speelt. Helemaal links zit een jongen geknield. Hij draagt een mand met appels die hij een voor een uitdeelt. In het midden staan twee jongens aan weerszijden van iets dat niet helemaal goed te duiden is en dat mogelijk een slinger is. Het lijkt iets van een votiefbeeld waar bovenin een madonna met kind te herkennen is.
De titel van het beeld is Kinderbedevaart. In Boxtel kun je dat niet los zien van het bloedwonder. Wel is het vreemd dat er uitsluitend jongens te zien zijn, terwijl de school oorspronkelijk volgens de doelstellingen van de Ursulinen uitsluitend voor meisjes bestemd is geweest. Dat zou kunnen betekenen dat het reliëf oorspronkelijk voor een andere school bestemd is geweest en later hier alsnog een plek heeft gekregen. Het is aan oude Boxtelaren om daar antwoord op te geven.
Geef een reactie