Dorsoduro

Cultuur ligt voor het oprapen

  • Home
  • Dwarskijken
  • Muurmuseum
  • Poëzie
  • School en kunst
  • Contact

Bart Weltens Sedes sapientiae is terug!

21 maart 2020 door Peter Zunneberg 9 Reacties

Op 18 januari raasde er een zware storm over Nederland. Vrachtwagens waaiden van de snelwegen, bomen werden ontworteld. Bij het Canisius College in Nijmegen brak de beugel waarmee het beeld Sedes sapientiae van Bart Welten aan de gevel was gehangen en viel het beeld meters naar beneden. Maria liep enkele scheuren op en Jezus werd onthoofd. Door de aanhoudende regen dreigde het beeld ook nog vol met water te lopen, wat voor verdere beschadiging had kunnen zorgen. Gelukkig bracht de school het beeld in veiligheid. Nog gelukkiger is dat de school de waarde van het beeld inzag en direct zocht naar mogelijkheden om het te restaureren.

Bart Welten, Sedes sapientiae, Nijmegen


Dat restauratiewerk heeft kunstenaar Andreas Hetfeld de afgelopen maanden op zich genomen. Van Hetfeld wordt binnenkort het zes metere hoge Gezicht van Nijmegen, een replica van een Romeins gezichtsmasker naar het eiland in de Waal versleept en onthuld. Daar ging zijn aandacht de afgelopen tijd vooral naar uit. Maar op momenten dat hij niet naar de loods in Millingen kon, was hij bezig met het restauratiewerk. Probleem bij die restauratie was dat Welten zo’n, zestig jaar geleden, gebruik had maakt van een soort kunsthars, waarvan de samenstelling voor Hetfeld moeilijk te achterhalen viel. Vandaar dat er nu, bijvoorbeeld op het been van Maria een afwijkende plek te zien is. Maar misschien is het juist wel goed dat de beschadigde plekken zichtbaar blijven.

Verdwenen
Waarom is het zo belangrijk dat dit beeld terug is? Bart Welten heeft zo’n tien jaar in Nijmegen gewoond en gewerkt. Naast beeldhouwer was hij leraar kunstvakken op Mater Dei en Notre Dames des Anges. Van zijn hand zijn er zeven werken in Nijmegen zichtbaar geweest. Behalve de Sedes sapientiae op de Berg en Dalseweg, staan er nog twee beelden van Welten in de Dominicuskerk aan de Professor Molkenboerstraat en hangen er twee abstracte ijzeren reliëfs in het collegezalencomplex van de Radboud Universiteit. Zijn bekendste werk, Touwspringend meisje – dat helemaal geen touwspringend meisje was – werd in 2010 bruut van haar sokkel in het plantsoen aan het begin van de Hatertseweg getrokken en is ongetwijfeld omgesmolten.

Symbool
Niet alleen is Sedes sapientiae het enige beeld van Welten dat in de openbare ruimte zichtbaar is. Het is ook een fraai voorbeeld van wederopbouw-beeldhouwkunst die in de jaren vijftig, zestig en zeventig in het kader van de percentageregeling tot stand kwam. Sedes sapientiae is bij uitstek een symbool voor de nieuw gebouwde school. Letterlijk vertaald is sedes sapientiae zetel der wijsheid, iets wat een school toch dient te zijn. Juist in deze weken van niet-alledaags onderwijs is de terugkeer van dit symbool een moment om even bij stil te staan en kracht uit te putten.

 

Categorie: beeldhouwkunst, Kunstcolumn Tags: Andreas Hetfeld, Bart Welten, Nijmegen

Reacties

  1. J.A.M. Willems zegt

    2 maart 2026 om 11:56

    Beste Peter Zunneberg,
    De kop boven dit artikel kan binnenkort (na 6 jaar) opnieuw worden geplaatst.
    Het beeld wordt deze week teruggehangen, na een grondige restauratie door Meester In (uit Tienhoven).

  2. J.A.M. Willems zegt

    2 maart 2026 om 11:59

    Even een kleine rectificatie : Pater Molkenboerstraat moet zijn : Professor Molkenboerstraat.

  3. J.A.M. Willems zegt

    2 maart 2026 om 12:03

    Beste Peter,
    Wat is het 7e werk van Bart Welten in Nijmegen geweest ? Ik tel er hierboven maar 6 !!!
    Groetjes,
    J.A.M. Willems

  4. Peter Zunneberg zegt

    3 maart 2026 om 14:15

    Beste J.A.M. Willems,

    Ooit stond er een plastiek van Welten vlakbij het Keizer Karelplein. Verder hebben er beelden van hem gestaan bij twee basisscholen in Heseveld. Helaas zijn deze werken al lang geleden verdwenen. De beelden in de Dominicuskerk en de reliëfs in het Collegezalencomplex tel ik elk als één werk.

  5. JAM.Willems zegt

    4 maart 2026 om 10:27

    Beste Peter,
    Sedes Sapientiae hangt weer te blinken aan de gevel van het Canisius College.
    Ze is mooier dan ooit !!
    Groetjes,
    J.A.M. Willems

  6. JAM.Willems zegt

    4 maart 2026 om 10:33

    Beste Peter,
    Over het Touwspringend meisje : Wat denk jij over hetgeen het meisje ooit in haar handen hield ? Was het een sjaal , een gebreide das of toch een dubbelgevouwen touw ?
    Groetjes,
    J.A.M. Willems

  7. JAM.Willems zegt

    4 maart 2026 om 10:36

    Beste Peter,
    Weet jij of er foto’s zijn van de verdwenen werken van Bart Welten ??
    In de beeldbank van de R.A.N. ben ik daarvan tot nu toe geen foto’s tegengekomen.
    Groetjes,
    J.A.M. Willems

  8. JAM.Willems zegt

    4 maart 2026 om 11:10

    Beste Peter,
    Betreft de twee door jouw genoemde verdwenen werken in de wijk Heseveld :
    Het Meisje met de paraplu (foto’s hiervan in de Beeldbank) is, zwaar gehavend (zonder been en paraplu), opgeslagen op de Gemeentewerf in Nijmegen. Het stond bij de (gesloopte) Karel Doormanschool aan de Krekelstraat in de wijk Hatertse Hei / Grootstal. Onwaarschijnlijk dat het ooit nog ergens wordt geplaatst. (restauratie is kostbaar !!!).
    Het werk Giraffe, Zwaan, Eekhoorn en Pauw (niets van te vinden) stond (of hing) bij de (gesloopte (?)) Constantijn de Grote-school aan de Marie Curiestraat in de wijk Hatertse Hei / Grootstal.
    Groetjes,
    J.A.M. Willems

  9. JAM.Willems zegt

    4 maart 2026 om 11:15

    Beste Peter,
    Even een rectificatie : Tekst bovenin moet zijn : 18 januari 2018 en het beeld werd pas na een restauratie (??) van 26 maanden teruggehangen aan de gevel.
    Groetjes,
    J.A.M. Willems

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Categorie

  • architectuur
  • beeldhouwkunst
  • Chronogram
  • Dwarskijken
  • erfgoed
  • film
  • fotografie
  • Jaar van het boek
  • Kunstcolumn
  • literatuur
  • Muurmuseum
  • muziek
  • omgevingskunst
  • Op zoek naar Schwind
  • poëzie
  • schilderkunst
  • School en kunst
  • stedenbouw
  • street art
  • tekenkunst

Trefwoorden

Amersfoort Amsterdam anoniem Antwerpen Arnhem Den Bosch Den Haag Dordrecht Eindhoven Enschede Franz Schubert Gent Gorinchem Heerlen Hengelo Henri Matisse Ingmar Heytze Johann Wolfgang von Goethe Leeuwarden Leiden Literaire Bakens Maastricht Michelangelo Middelburg Moritz von Schwind München Naarden Nijmegen Pablo Picasso Prerafaëlieten Rafaël Rembrandt van Rijn romantiek Rome Rotterdam sonnet stadsdichter stilleven Tilburg Utrecht Venetië Venlo Willem Wilmink William Shakespeare Zutphen
Alle trefwoorden

Copyright Dorsoduro © 2026 · Log in